Physical Address
304 North Cardinal St.
Dorchester Center, MA 02124
Thế mà đùng một cái, lúc ra viện, kế toán báo:
– Khoa đã thanh toán đủ. Có người nộp rồi.
1. Người đàn ông ai cũng sợ
Sáng nào cũng vậy, ngay từ khi sương còn phủ trắng cổng Bệnh viện Đa khoa Tỉnh, người ta đã thấy một dáng người lom khom đứng nép bên cột điện hoặc gốc cây sấu già. Trên đầu ông là chiếc nón lá thủng mấy lỗ, trên vai vắt cái bao tải rác cũ kỹ, mắt lúc nào cũng láo liên.
Người ta gọi ông là lão Khúng.
Không ai biết tên thật của ông. Bác bảo vệ cổng bệnh viện từng nói:
– Lão đứng đây từ hồi tôi mới vào làm. Thấy bệnh nhân ra là nhào tới hỏi ba câu chẳng ai hiểu, rồi lại lùi ngay khi người ta tiến lại gần.
Ông chỉ cười – cái cười méo mó của đôi môi móm mém – rồi lặng lẽ kéo bao tải đi nhặt ve chai. Lũ bán nước trước cổng kháo nhau ông… chập mạch. Người khác bảo ông từng ngồi tù. Thậm chí có tin đồn ác ý rằng ông chuyên đi xin đểu.
Dù chẳng ai thấy ông làm gì xấu, nhưng bóng dáng lấp ló ấy đủ để người ta né.
Chỉ có chị Dung – nhân viên thu ngân – là không xem thường ông.
Ngày nào chị cũng đưa ông cốc nước lọc, cái bánh mì nguội. Ông nhận, gật đầu, ánh mắt thoáng chút biết ơn rồi lại lủi đi.
Chị Dung nói:
– Ổng hiền lắm, chỉ là… không biết nói chuyện thôi.
Nhưng trong bệnh viện, một lời tốt đẹp cũng chẳng đủ xóa cái “mác đáng sợ” người ta gán cho ông.
2. Những khoản viện phí bí ẩn
Có một điều khiến bác sĩ Thắng – trưởng khoa Cấp cứu – đau đầu: bệnh nhân không thân nhân, không tiền, nhưng khi ra viện… tất cả đều được thanh toán đầy đủ.
Không phải một người.
Mà hàng chục người.
Cụ già lượm ve chai bị tai nạn.
Cô sinh viên chạy xe công nghệ ngất xỉu giữa đường.
Một chú phụ hồ ngã từ giàn giáo xuống.
Tất cả đều không thân nhân.
Nhưng lúc ra viện, kế toán nói:
– Có người đóng rồi.
– Ai đóng? – bác sĩ Thắng hỏi.
– Không rõ. Phiếu ghi “người hỗ trợ”, chữ ký thì nguệch ngoạc như trẻ con tập viết.”
Hơn ba tháng trời, không ai đến nhận công, không ai xuất hiện.
“Một người nghèo thì không thể trả tiền cho người khác. Còn người giàu thì đâu cần giấu mặt?” – bác sĩ Thắng nghĩ.
Nhưng công việc cuốn người ta đi.
Và ông không biết rằng câu trả lời luôn đứng ngay trước cổng bệnh viện, dưới chiếc nón lá rách tả tơi.
3. Lão Khúng và đứa trẻ trong hành lang
Chiều mưa, gió hun hút qua hành lang bệnh viện. Bác sĩ Thắng tan ca muộn và lần đầu tiên thấy lão Khúng… khóc.
Ông ngồi co ro dưới mái hiên, ôm chặt bao tải rác như ôm một đứa trẻ.
Thắng bước qua, định đi thẳng. Nhưng tiếng thút thít khiến ông dừng lại.
– Ông sao vậy?
Lão giật mình, lùi lại như sợ bị đuổi.
– Tôi… tôi chờ thằng bé. Nó hôm nay ra viện.
– Thằng bé nào?
Lão không nói, chỉ run.
Hôm sau, Thắng hỏi chị Dung:
– Hôm qua có bệnh nhi nào xuất viện không?
– Dạ có bé trai 10 tuổi. Sống với ông nội – nhưng ông đó mất rồi. Hôm qua tới giờ chờ cả buổi mà chẳng ai đến rước.
Một luồng lạnh chạy dọc sống lưng Thắng.
Lão Khúng không phải người thân đứa bé.
Nhưng sao ông lại chờ?
Sao ông lại khóc?
Từ hôm ấy, Thắng để ý lão nhiều hơn.
Hễ có người nghèo vào cấp cứu, lão lại đứng gần hơn, nhìn dai dẳng rồi bỏ đi thật nhanh.
4. Đêm tai nạn
Một đêm, bệnh viện tiếp nhận ca tai nạn nghiêm trọng: người đàn ông nhặt rác bị xe tải hất văng.
Không giấy tờ. Không thân nhân.
Bác sĩ Thắng liếc qua khuôn mặt đầy máu và đứng chết lặng:
– Lão… Khúng?!
Ca mổ kéo dài bốn tiếng, nghiêm trọng đến mức ai cũng nghĩ ông khó qua khỏi.
Không ai bên giường. Không ai hỏi thăm.
Chỉ có cái bao tải rác cũ bác sĩ nhận từ người dân.
Ông đặt nó dưới chân giường… rồi bất giác thấy nghèn nghẹn.
5. Điều lạ trong bao tải
Hôm sau, lão vẫn hôn mê.
Tò mò, bác sĩ mở bao tải ra.
Ngoài đống lon nhựa là một túi nilon buộc chặt.
Ông mở ra…
Tiền. Toàn tiền lẻ.
1.000 – 2.000 – 5.000 – 20.000.
Buộc thành từng cọc.
Gom góp bằng cả cuộc đời.
Chị Dung bước vào, thấy Thắng đếm tiền thì sững người:
– Trời đất… ổng dành dụm bằng nhặt rác hả bác sĩ?
Thắng trầm giọng:
– Không chỉ vậy. Có lẽ…
– Bác sĩ nghĩ… mấy khoản viện phí bí ẩn… là của ổng?
Ông không trả lời.
Nhưng sự thật đã quá rõ.
6. Lời thú nhận cuối cùng
Ba ngày sau, lão tỉnh.
Yếu tới mức nói không tròn tiếng.
Bác sĩ Thắng hỏi:
– Người đóng viện phí… là ông phải không?
Lão quay mặt đi. Không nói. Nhưng im lặng cũng chính là thừa nhận.
– Vì sao ông nghèo như vậy mà còn giúp họ?
Lâu lắm sau, lão mới nói, giọng rát, như cát nghiến:
– Vì tôi… mắc nợ nơi này…
– Nợ gì?
Lão bật khóc.
Ông kể:
Xưa vợ sắp sinh, nhà nghèo, tiền để dành không đủ. Lão ham nhậu, tiêu hết số tiền vợ cố tích cóp. Đến lúc vợ trở dạ, đưa tới bệnh viện nhưng không có tạm ứng.
Lão… bỏ chạy.
Để lại vợ giữa cơn nguy kịch.
Bệnh viện cứu được con gái.
Nhưng vợ ông không qua khỏi.
Ông bỏ trốn, không dám quay lại.
Con gái ông mất năm ba tuổi vì sốt cao mà lão… không dám đưa đi viện – vì sợ người ta hỏi tên.
Lão khóc như đứa trẻ:
– Tôi không cứu được người của tôi… nên cứu người ta. Tôi… tôi không dám xin ai thương tôi nữa…
7. Ngày người ta biết về ông
Đêm hôm sau, lão Khúng mất.
Không người thân, không kèn trống. Chỉ vài bác sĩ, y tá, cái quan tài đơn sơ và… bao tải rác đặt cạnh.
Nhưng khi bệnh viện kể sự thật ra, người ta kéo đến đông kín.
Có người từng được ông trả viện phí.
Có người từng được ông giúp đỡ mà không biết.
Có người từng xua đuổi ông – nay đứng khóc.
Trên nắp quan tài, bác sĩ Thắng đặt chiếc nón lá thủng và mấy cọc tiền lẻ còn lại.
Đó là cuộc đời lão. Cả một đời trả nợ.
8. Twist cuối cùng: Lá thư không người nhận
Vài ngày sau, chị Dung mang lên phòng bác sĩ một phong thư nhàu.
Ngoài ghi:
“Gửi con gái Ba, nếu con còn sống.”
Trong thư, lão thú nhận tất cả. Cuối thư là dòng:
“Tên thật của ba là Nguyễn Minh Khánh.”
Họ tra cứu hồ sơ 35 năm trước.
Và đúng là ngày đó có một bé gái sinh ra, mất mẹ, cha ghi tên… Nguyễn Minh Khánh.
Nhưng đứa bé không chết.
Được một gia đình hiếm muộn xin về.
Theo lời người dân cũ, cô gái ấy giờ đã sống ở Sài Gòn, thành đạt, tử tế.
Và đây là điều đau đớn nhất:
Nhiều năm trước, có một cô gái trẻ bị ngất trên đường được đưa vào chính bệnh viện này. Viện phí do… lão Khúng âm thầm nộp.
Lúc ấy, lão không biết…
Đó chính là con gái ruột mình.
Nghiệp đời đôi khi tròn đến cay đắng.
9. Kết
Một tuần sau, bệnh viện dựng một tấm bảng trước cổng:
“Nơi đây từng có một người nhặt rác đứng mỗi ngày để giúp đỡ những phận đời khó khăn.
Hãy sống tử tế.”
Không ghi tên ông.
Vì lúc sống, ông chưa từng mong ai biết tên mình.
Nhưng người ta thì biết:
Người ta tránh xa ông…
Nhưng ông thì lại dành cả đời đến gần những bất hạnh của họ.
